Pracownica była na kilkumiesięcznym zwolnieniu lekarskim, następnie na urlopach związanych rodzicielstwem, a bezpośrednio po nich na urlopie wychowawczym, podczas którego rozwiązała stosunek pracy. Pracownica nie wykorzystała kilku dni urlopu za 2012 r. i za następne lata zatrudnienia. Jak obliczyć wymiar urlopu za te okresy? Jak obliczyć podstawę ekwiwalentową po tak długiej nieobecności?

Stosownie do art. 1552 K.p., pracownikowi powracającemu do pracy u dotychczasowego pracodawcy w ciągu roku kalendarzowego, po trwającym co najmniej 1 miesiąc okresie niewykonywania pracy, przysługuje urlop wypoczynkowy w wymiarze proporcjonalnym do okresu:

  • pozostałego do końca danego roku kalendarzowego – w razie zatrudnienia na czas nie krótszy niż do końca tego roku albo
  • zatrudnienia w danym roku kalendarzowym – w razie zatrudnienia na czas krótszy niż do końca tego roku.

Dotyczy to jednak tylko takich okresów niewykonywania pracy jak urlop bezpłatny, urlop wychowawczy, odbywanie zasadniczej służby wojskowej lub jej form zastępczych, okresowej służby wojskowej, przeszkolenia wojskowego albo ćwiczeń wojskowych, tymczasowe aresztowanie, odbywanie kary pozbawienia wolności oraz nieusprawiedliwiona nieobecność w pracy. Ponadto jeżeli jeden z wymienionych okresów niewykonywania pracy, za wyjątkiem urlopu wychowawczego, przypada po nabyciu przez pracownika prawa do urlopu w danym roku kalendarzowym, wymiar urlopu pracownika powracającego do pracy w ciągu tego samego roku kalendarzowego ulega proporcjonalnemu obniżeniu, chyba że przed rozpoczęciem tego okresu pracownik wykorzystał urlop w przysługującym mu lub w wyższym wymiarze. Wyłączenie z tego katalogu urlopu wychowawczego oznacza, że urlopu nabytego pracownik „nie traci”.

Przykład

Pracownica zatrudniona od kilkunastu lat na czas nieokreślony, korzystała z urlopu wychowawczego od 1 czerwca 2014 r. do 31 sierpnia 2015 r., a następnie od 1 lutego do 31 marca 2016 r. Pracownica:

  • zachowała prawo do całego urlopu za 2014 r.: 26 dni,
  • nabyła prawo do urlopu za 2015 r. w wymiarze proporcjonalnym do okresu przepracowanego: 4/12 x 26 dni = 8,66 dnia, po zaokrągleniu 9 dni,
  • zachowała prawo do całego urlopu za 2016 r.: 26 dni.
Ważne: Okresy niewykonywania pracy wymienione w art. 1552 K.p., podczas których pracownik nie nabywa prawa do urlopu, powodują skrócenie urlopu wypoczynkowego tylko wtedy, gdy trwają łącznie co najmniej jeden miesiąc.

Z dyspozycji art. 1552 K.p. wynika, że na wymiar urlopu wypoczynkowego wpływ może wywrzeć tylko ostatnia z absencji wymienionych w pytaniu – urlop wychowawczy. Choroba i pozostałe urlopy związane z rodzicielstwem nie pozbawiają prawa do tego uprawnienia.


Zwracamy uwagę!
W kontekście zadanego pytania warto przypomnieć, że bieg przedawnienia roszczenia o urlop wypoczynkowy nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu na czas korzystania z urlopu wychowawczego (art. 2931 K.p.). Powołany przepis obowiązuje od 1 października 2013 r. i ma zastosowanie także do roszczeń o urlop wypoczynkowy biegnących w tym dniu.

Przykład

Pracownica zatrudniona na czas nieokreślony od 15 lat, od 1 listopada 2012 r. do dnia porodu, który nastąpił w kwietniu 2013 r., była niezdolna do pracy z powodu zagrożonej ciąży. Następnie wykorzystała urlopy związane z rodzicielstwem (macierzyński, dodatkowy macierzyński i rodzicielski), a bezpośrednio po nich urlop wychowawczy, który trwał od 1 kwietnia 2014 r. do 2 marca 2016 r., tj. do dnia w którym strony rozwiązały umowę za porozumieniem. Pracownica za 2012 r. nie wykorzystała 4 dni urlopu wypoczynkowego.

Pracodawca powinien wypłacić pracownicy w dniu rozwiązania stosunku pracy ekwiwalent za 56 dni urlopu wypoczynkowego, na który składają się: 4 dni urlopu za 2012 r., 26 dni urlopu za 2013 r. oraz 26 dni urlopu za 2014 r.
Odpowiadając na drugie z pytań, wyjaśniamy, że w zależności od rodzaju wynagrodzenia do podstawy ekwiwalentowej należy przyjąć składniki wynagrodzenia:

  • przysługujące w stałej stawce miesięcznej (np. wynagrodzenie zasadnicze, stały dodatek za staż pracy) w wysokości należnej w miesiącu nabycia prawa do ekwiwalentu, a więc w kwocie wynikającej z umowy bądź innego aktu je przyznającego,
  • przysługujące za okresy nie dłuższe niż 1 miesiąc o charakterze zmiennym (np. normalne wynagrodzenie i dodatki za pracę nadliczbową, dodatki za pracę w nocy, zmienna premia regulaminowa) wypłacone w okresie poprzednich 3 miesięcy – w przeciętnej wysokości z tego okresu, a jeżeli przez cały okres przyjęty do ustalenia podstawy wymiaru, poprzedzający miesiąc nabycia prawa do ekwiwalentu, lub przez okres krótszy, lecz obejmujący pełny miesiąc kalendarzowy lub pełne miesiące kalendarzowe, pracownikowi nie przysługiwało wynagrodzenie (np. z powodu choroby) – z miesięcy wcześniejszych,
  • przysługujące za okresy dłuższe niż 1 miesiąc (np. premia kwartalna) wypłacone w okresie poprzednich 12 miesięcy – w średniej wysokości z tego okresu, a jeżeli przez cały okres przyjęty do ustalenia podstawy wymiaru, poprzedzający miesiąc nabycia prawa do ekwiwalentu, lub przez okres krótszy, lecz obejmujący pełny miesiąc kalendarzowy lub pełne miesiące kalendarzowe, pracownikowi nie przysługiwało wynagrodzenie (np. z powodu choroby) – z miesięcy wcześniejszych.
Przykład

Przyjmujemy dane z poprzedniego przykładu i dodatkowo zakładamy, że pracownica była wynagradzana stałą stawką miesięczną oraz zmienną premią regulaminową, a uposażenia są w zakładzie wypłacane w ostatnim roboczym dniu miesiąca.

Do podstawy ekwiwalentu za urlop pracodawca przyjął wynagrodzenie zasadnicze w stawce określonej w umowie oraz 1/3 z sumy premii wypłaconych w sierpniu, wrześniu i październiku 2012 r.

Źródło:www.gofin.pl/